Big Deal - Elmore Leonard

Elmore Leonard (1925) is een Amerikaanse misdaadschrijver met een enorme staat van dienst en een grote schare bewonderaars. Dus kan het haast niet anders of dit moet een van zijn zwakste boeken zijn. Zonder voorkennis wou ik iets proberen van Leonard, maar ik nam de rotte appel uit de mand. Big Deal is een saai, langdradig, onbenullig, ongeloofwaardig verhaal dat speelt in het Detroit van tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Daar ontmoeten we Walter Schoen, Duitser van origine, die als twee druppels water lijkt op Heinrich Himmler. Omdat hij op dezelfde dag en in hetzelfde ziekenhuis in München is geboren, vermoedt hij Himmlers tweelingbroer te zijn. Hij heeft sterke nazistische sympathieën en ziet zich net als zijn broer een belangrijke daad stellen. Hij droomt ervan een aanslag te plegen op president Roosevelt (“Rosenfeld”).

Tot zover het Harry Mulisch-gehalte. Als er twee Duitse krijgsgevangenen ontsnappen uit een kamp in Oklahoma, waaronder Jurgen Schrenk, die vroeger bij het Afrikakorps gediend heeft, krijgen ze onderdak van Walter Schoen. De good guys in Big Deal -- Kevin Dean, FBI-agent, en Carl Webster, de speurder en gewezen hulpmarshal die fans zouden moeten kennen van de vorige roman Hot Kid -- zijn op zoek naar de ontsnapte gevangenen.

Carl probeert via Walters Amerikaanse ex Honey Deal te weten te komen waar Walter de mannen heeft ondergebracht. Honey Deal -- een even bordkartonnen verschijning als haar naam doet vermoeden -- heeft nooit geweten dat Walter een Duitse spion is, maar ziet Carl wel zitten.

Na een bladzij of vijftig begon ik steeds diagonaler te lezen. Elmore Leonard blijft maar personages introduceren, zonder dat het verhaal daardoor vleugels krijgt. De lezer krijgt nog te maken met een zekere gravin Vera, haar assistent Bojan, en fletse speculaties over spionagepraktijken en illegale veehandel, maar het kon me allemaal niet meer bommen. Big Deal is een vlak boek, alleen op smaak gebracht met precieze referenties naar automerken, filmiconen en kogeldiameters. Dat, en het storende mannenparfum dat nog in mijn bibliotheekboek hing.

Het verbaast me dat Leonard, die nota bene een boek uitbracht over de kunst van het schrijven, zoveel evidente fouten maakt. Er staan om te beginnen geen memorabele scènes in deze roman. Big Deal bestaat louter uit mensen die vertellen wat andere mensen gedaan hebben. De dialogen zijn vaak erg goed -- dat is zelfs door de Nederlandse vertaling heen te zien, die als een condoom zonder aardbeiensmaak om Leonards abrupte Engels is geschoven -- maar ze zijn te vaak een middel om informatie kwijt te kunnen.

Het is nog niet zo erg als bij de gemiddelde James Ellroy, maar toch. Al die relazen die verdacht veel op FBI-rapporten lijken. Al die biechten van driekwart pagina die in feite korte biografietjes zijn. Al die mannen die collectieve oorlogsherinneringen ophalen, waarbij het wicht Honey Deal technische details vraagt over militaire operaties. Maak het een beetje.

Achteraf las ik dat Big Deal deels een persiflage is op het misdaadgenre.

Asjemenou.

> lees een fragment uit dit boek op Prins van Denemarken
> http://en.wikipedia.org/wiki/German_American_Bund
> Elmore's ten rules of writing

Elmore Leonard, Big Deal
302 p.
Uitgeverij 521, 2007
Oorspr. Up in Honey’s room (2007)
Vertaald door Daphne de Heer
____